Uitvoering wet van 19 december 2025 over de weerbaarheid van kritieke entiteiten (CER-wet) en aanduiding sectorale overheden bij koninklijk besluit: standpuntbepaling

De wet van 19 december 2025 over de weerbaarheid van kritieke entiteiten, bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 19 januari 2026, beoogt de omzetting van Europese Richtlijn (EU) 2022/2557 (CER-richtlijn) en vervangt de wet van 1 juli 2011 over de beveiliging en bescherming van kritieke infrastructuur. Ter uitvoering van deze wet moeten per sector sectorale overheden worden aangeduid bij koninklijk besluit. Deze sectorale overheden krijgen verregaande bevoegdheden rond de identificatie van kritieke entiteiten, het opleggen van weerbaarheidsmaatregelen, controle en sanctionering. De Vlaamse Regering stelt vast dat de voorliggende ontwerpen van koninklijk besluit voorzien in de aanduiding van uitsluitend federale instanties als sectorale overheden, zonder structurele betrokkenheid van de Vlaamse overheid. Nochtans zijn diverse sectoren, waaronder energie, vervoer, digitale infrastructuur, gezondheidszorg en levensmiddelen, materiële bevoegdheden van de Vlaamse Gemeenschap en het Vlaamse Gewest. De CER-wet voorziet slechts in een facultatieve raadpleging van de deelstaten. De Raad van State heeft echter bevestigd dat de uitvoering van deze wet interfereert met de materiële bevoegdheden van de deelstaten. De Vlaamse Regering is van oordeel dat de aanduiding van sectorale overheden in de sectoren waar deelstatelijke bevoegdheden in het geding zijn, moet geschieden via ‘interfederale’ koninklijke besluiten met toepassing van artikel 92ter van de Bijzondere Wet tot hervorming der instellingen (BWHI), dan wel via een samenwerkingsakkoord dat de verplichte betrokkenheid van de deelstaten waarborgt. Ze verzoekt daarom de federale overheid om de sectorale overheden in de sectoren energie, vervoer (deelsectoren luchtvervoer, vervoer over water, wegvervoer en openbaar vervoer), digitale infrastructuur, gezondheidszorg en levensmiddelen samen te stellen als interfederale comités met structurele Vlaamse vertegenwoordiging. Ze beslist de bestaande sectorale overheden met Vlaamse vertegenwoordiging, zoals het Nationaal Comité voor de drinkwatersector, te actualiseren en uit te breiden met de CER-taken. Bovendien verzoekt ze de federale overheid om de overheidsinstanties van de deelstaten die onder het toepassingsgebied van de CER-wet vallen, hetzelfde regime te laten volgen als de federale overheidsinstanties, en de wijze van uitvoering voor deelstatelijke overheidsinstanties te regelen via een samenwerkingsakkoord. Tot slot verzoekt ze de federale overheid om het toepassingsgebied van artikel 47, §2, van de CER-wet uit te breiden tot alle overheidsinstanties, ongeacht het bevoegdheidsniveau, zodat ook Vlaamse overheidsinstanties worden uitgesloten van administratieve geldboeten opgelegd door federale inspectiediensten. Ze wijst erop dat de huidige regeling een ongelijke behandeling kan creëren waarbij federale overheidsinstanties zijn vrijgesteld van administratieve sancties, terwijl Vlaamse overheidsinstanties die als kritieke entiteit worden geïdentificeerd wél beboet kunnen worden door eenzijdig aangewezen federale sectorale overheden, hetgeen strijdig is met het grondwettelijk beginsel van de nevenschikking van de bevoegdheidsniveaus.